Όταν οι πολιτικές μετακινήσεις γίνονται σχεδόν καθημερινό φαινόμενο, τι απομένει από την αξιοπιστία, τις αρχές και την πολιτική αξιοπρέπεια;
Αν ήταν ποδόσφαιρο ή μπάσκετ, θα μιλούσαμε για μεταγραφές, αλλαγή φανέλας, νέες συμφωνίες και ίσως για ένα καλύτερο συμβόλαιο. Στην πολιτική, όμως, οι μεταγραφές έχουν αποκτήσει άλλη διάσταση. Βουλευτές, πολιτικά στελέχη και άνθρωποι που μέχρι χθες υπερασπίζονταν με πάθος μια συγκεκριμένη πολιτική γραμμή, σήμερα εμφανίζονται σε διαφορετικά πολιτικά στρατόπεδα, με την ίδια ευκολία που κάποιος αλλάζει ομάδα.
Και το ερώτημα είναι απλό: πού πήγαν οι αρχές, η ιδεολογία, η πολιτική συνέπεια και η αξιοπρέπεια απέναντι στους πολίτες που τους εμπιστεύτηκαν;
Κάποτε, μπορεί να διαφωνούσε κανείς έντονα με έναν πολιτικό. Μπορεί να μην συμφωνούσε ούτε σε μία από τις θέσεις του. Υπήρχε όμως, τουλάχιστον σε αρκετές περιπτώσεις, ένα πολιτικό στίγμα. Μια ιδεολογική ταυτότητα, ένα πλαίσιο αξιών, μια πορεία που δεν άλλαζε από τη μία ημέρα στην άλλη ανάλογα με το πού φυσούσε ο πολιτικός άνεμος.
Σήμερα, όλα αυτά μοιάζουν για πολλούς να έχουν ξεθωριάσει. Η πολιτική μετακίνηση παρουσιάζεται ως ανανέωση, ως νέα ευκαιρία, ως διεύρυνση, ως στρατηγική επιλογή. Οι δικαιολογίες είναι πολλές, οι εξηγήσεις ακόμη περισσότερες. Όμως, όταν κάποιος έχει περάσει χρόνια καταγγέλλοντας ένα κόμμα, μια πολιτική ή έναν αρχηγό και ξαφνικά βρίσκεται στην απέναντι πλευρά, χωρίς να έχει προηγηθεί μια ουσιαστική εξήγηση προς τους πολίτες, τότε η πολιτική συνέπεια δοκιμάζεται σοβαρά.
Και φυσικά, κανείς δεν είναι υποχρεωμένος να παραμένει αιώνια σε ένα κόμμα. Η αλλαγή πολιτικής άποψης είναι θεμιτή. Η διαφωνία, η αποχώρηση, ακόμη και η αναθεώρηση μιας πολιτικής στάσης, μπορεί να είναι απολύτως δικαιολογημένη. Άλλο όμως η αλλαγή που προκύπτει από βαθιά πολιτική διαφωνία και άλλο η μετακίνηση που μοιάζει να εξυπηρετεί προσωπικές φιλοδοξίες, πολιτική επιβίωση ή την εξασφάλιση μιας καλύτερης θέσης στο επόμενο πολιτικό σκηνικό.
Γιατί ο πολίτης δεν είναι αφελής. Παρακολουθεί. Θυμάται δηλώσεις, συνεντεύξεις, καταγγελίες, υποσχέσεις και πολιτικές αντιπαραθέσεις. Και όταν βλέπει τους ίδιους ανθρώπους να αλλάζουν στρατόπεδα, να προσαρμόζουν τη ρητορική τους και να ανακαλύπτουν ξαφνικά νέες πολιτικές συγγένειες, είναι λογικό να αισθάνεται απογοήτευση, ακόμη και περιφρόνηση απέναντι στο πολιτικό σύστημα.
Κατά τα άλλα, όλοι δηλώνουν ότι αγωνίζονται για τη χώρα, για το μέλλον, για την κοινωνία, για τους πολίτες. Όλοι μιλούν για το δημόσιο συμφέρον, για τις μεγάλες αλλαγές, για την ανάγκη να προχωρήσουμε μπροστά.
Πόση αλήθεια, όμως, χωράει σε μια πολιτική διαδρομή που αλλάζει τόσο εύκολα κατεύθυνση;
Η πολιτική δεν θα έπρεπε να είναι ένα παιχνίδι διαρκούς αναζήτησης της πιο βολικής θέσης. Δεν είναι επαγγελματικό πρωτάθλημα στο οποίο κάποιος αλλάζει ομάδα όταν δεν τον ικανοποιεί το συμβόλαιο, ούτε ένα παιχνίδι τακτικής όπου το μόνο ζητούμενο είναι να παραμείνει κανείς στην πρώτη γραμμή.
Η πολιτική χρειάζεται συνέπεια. Χρειάζεται καθαρό λόγο, ευθύνη και, κυρίως, σεβασμό απέναντι σε εκείνους που δίνουν την ψήφο τους.
Γιατί, τελικά, οι πολιτικές μεταγραφές μπορεί να εξυπηρετούν κάποιους. Δεν είναι όμως βέβαιο ότι εξυπηρετούν την κοινωνία.
Και όσο οι πολιτικοί αλλάζουν φανέλες με τόση ευκολία, τόσο περισσότερο οι πολίτες απομακρύνονται από την πολιτική, την απαξιώνουν και χάνουν την εμπιστοσύνη τους.
Και μετά αναρωτιούνται γιατί ο κόσμος δεν πιστεύει πια κανέναν. Τόσο ψέμα, τόση υποκρισία, τόση ευκολία στην αλλαγή θέσεων… και τόσες διακηρύξεις περί αγάπης για την πατρίδα.
Τ.Κ.