Αξιότιμε κε Πρωθυπουργέ,
Αξιότιμη κα Υπουργέ,
Τον τελευταίο καιρό η κοινωνία της λακωνικής πρωτεύουσας αλλά και ο επιχειρηματικός κόσμος και όλοι οι πολίτες της Λακωνίας αναστατωθήκαμε με την είδηση της πιθανής αυτοδίκαιης διακοπής λειτουργίας του Ινστιτούτου Έρευνας Βυζαντινού Πολιτισμού (ΙΝ.Ε.ΒΥ.Π.), όπως ορίζει το ΠΔ της ίδρυσής του, ελλείψει ενεργειών για την εύρυθμη λειτουργία του.
Το ΙΝ.Ε.ΒΥ.Π. είναι από τα λίγα εξειδικευμένα ερευνητικά κέντρα στην Ελλάδα αφιερωμένα αποκλειστικά στον βυζαντινό πολιτισμό, με έμφαση στη Λακωνία και τον Μυστρά. Από το 2007 λειτουργεί υπό το Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου και διοργανώνει συνέδρια, ημερίδες και ερευνητικά προγράμματα διεθνούς επιπέδου. Με την παύση λειτουργίας αυτού ο Μυστράς χάνει έναν θεσμικό πυρήνα επιστημονικής μελέτης της βυζαντινής κληρονομιάς, μειώνεται συγχρόνως η ακαδημαϊκή παρουσία στη περιοχή και αποδυναμώνεται η σύνδεση μεταξύ Σπάρτης και βυζαντινής ιστορίας. Το πλήγμα επεκτείνεται και στον οικονομικό τομέα δεδομένου ότι η λειτουργία του Ινστιτούτου προσέλκυε ερευνητές, μεταπτυχιακούς φοιτητές, συνέδρους και επισκέπτες πολιτιστικού τουρισμού, οι οποίοι με τη σειρά τους ενίσχυαν οικονομικά τοπικά καταλύματα, επιχειρήσεις εστίασης, και λοιπές επιχειρήσεις.
Σε επίπεδο επιστημονικού πεδίου το ΙΝ.Ε.ΒΥ.Π. θεωρείται από πολλούς “ακαδημαϊκή γέφυρα” που κρατά ενεργή την πανεπιστημιακή δραστηριότητα στη Λακωνία. Φιλοξενεί μεταπτυχιακά προγράμματα και συνεργασίες με ελληνικά και ξένα ιδρύματα. Η κατάργησή του οδηγεί σε περαιτέρω συγκέντρωση πανεπιστημιακών δομών σε μεγάλες πόλεις, αποδυναμώνει την περιφέρεια, και συρρικνώνει το περιθώριο για νέους ερευνητές στη Λακωνία.
Το ΙΝ.Ε.ΒΥ.Π. ιδρύθηκε το 2007 με το Π.Δ 155/2007. Σύμφωνα με το άρθρο 10 του ως άνω Π.Δ η διάρκεια λειτουργίας του ορίστηκε στα 20 έτη. Σύμφωνα με το αρ. 268 του Ν. 4957/2022 (Α΄141), τα ερευνητικά Πανεπιστημιακά Ινστιτούτα (Ε.Π.Ι) ιδρύονται με Π.Δ που εκδίδονται μετά από πρόταση των Υπουργών Οικονομικών, Παιδείας & Θρησκευμάτων και Εσωτερικών, κατόπιν εισήγησης του Συμβουλίου Διοίκησης του Α.Ε.Ι και σύμφωνης γνώμης του Ανώτατου Συμβουλίου της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘ.Α.Α.Ε.). Σύμφωνα με τα ανωτέρω, ομοίως και η τροποποίηση του άρθρου 10 του ως άνω Π.Δ, ως προς τη διάρκεια του Ε.Π.Ι, δύναται να εκκινήσει με εισήγηση του Συμβουλίου Διοίκησης του ιδρύματος.
Σύμφωνα με τα έως τώρα δεδομένα το Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου δεν έχει προχωρήσει σε συγκρότηση Δ.Σ. του Ε.Π.Ι. και τοποθέτηση Διευθυντή και έχει αδρανήσει να κινήσει λοιπές εκ του νόμου οριζόμενες ενέργειες τόσο για την ομαλή λειτουργία του όσο και για την παράταση της 20ετούς λειτουργίας του. Για ακόμα μια φορά η Λακωνία βρίσκεται «στο ίδιο έργο θεατής» όπως και με τη μεταφορά της νοσηλευτικής σχολής σε άλλο Νομό. Το γεγονός αυτό εγείρει ερωτήματα και θέλουμε να πιστεύουμε ότι οι εν λόγω παραλήψεις δεν γίνονται επί σκοπού, θεωρώντας ότι έστω την ύστατη στιγμή οι ιθύνοντες θα κινηθούν άμεσα και με γνώμονα το καλό του τόπου και του Ε.Π.Ι.
Αξιότιμε κε Πρωθυπουργέ,
Αξιότιμη κα Υπουργέ,
Η πόλη της Σπάρτης και η Λακωνία ευρύτερα είναι ένας τόπος με πλούσια ιστορία. Ο Μυστράς αποτελεί πολιτιστική κληρονομιά και συνάμα μια ιστορική πύλη σύνδεσης της Βυζαντινής ιστορίας με το σήμερα. Η διακοπή του Ινστιτούτου αποτελεί ένα τεράστιο πλήγμα στην πολιτιστική κληρονομιά αυτού του τόπου με τη λαμπρή ιστορία και σύνδεση του Μυστρά με το Βυζάντιο. Η ανάδειξη τέτοιων ιστορικών περιοχών πρέπει να είναι μέλημα της πολιτείας.
Για του προαναφερθέντες λόγους παρακαλούμε θερμά για τις άμεσες ενέργειες και παρεμβάσεις σας για την ικανοποίηση του δίκαιου αιτήματος όλης της λακωνικής κοινωνίας για την ομαλή λειτουργία του ΙΝ.Ε.ΒΥ.Π. με την ως τώρα δομή του ως ΝΠΙΔ.
Σας ευχαριστούμε εκ των προτέρων και προσδοκούμε στις δικές σας ενέργειες.
Με εκτίμηση
Ο Πρόεδρος
Ιωάννης Παναρίτης