Επιστολή ΑμεΑ Λακωνίας προς τον πρωθυπουργό, Αλέξη Τσίπρα

Προς: Πρωθυπουργό κ. Αλέξη Τσίπρα

Κοιν: Υπουργό Ψηφιακής Πολιτικής, Τηλεπικοινωνιών και Ενημέρωσης κ. Νίκο Παππά

ΕΠΙΣΤΟΛΗ
Θέμα: Αποκλεισμός των ανθρώπων με αναπηρία από τον διάλογο για την Συνταγματική Αναθεώρηση και από όλες τις ηλεκτρονικές υπηρεσίες του Δημοσίου

Κύριε Πρωθυπουργέ,

Το ΔΣ του Σωματείου Ατόμων με Ειδικές Ανάγκες Νομού Λακωνίας, με αφορμή τον αποκλεισμό των ανθρώπων με αναπηρία από την δυνατότητα συμμετοχής στον διάλογο για την Συνταγματική Αναθεώρηση λόγω της μη προσβασιμότητας του υποστηρικτικού ιστοχώρου http://www.syntagma-dialogos.gov.gr/, επαναφέρει και πάλι το πρόβλημα της μη πρόσβασης σε όλες τις ηλεκτρονικές υπηρεσίες του Δημοσίου και το παραγόμενο ψηφιακό περιεχόμενο από πολίτες που χρησιμοποιούν λύσεις υποστηρικτικής τεχνολογίας.

Βεβαίως, ο αποκλεισμός της συγκεκριμένης κατηγορίας Ελλήνων πολιτών δεν αφορά μόνο στη συγκεκριμένη υπηρεσία. Ας ξεκινήσουμε από αυτό καθεαυτό το σύμβολο της Ελληνικής Δημοκρατίας την Βουλή των Ελλήνων. Το Σωματείο μας, μέσω του πρόεδρου του Αλεξανδράκη Παναγιώτη, κατέθεσε σχετική εμπειρογνωμοσύνη για την έλλειψη προσβασιμότητας της διαδικτυακής της πύλης (εισερχόμενο με αριθμό πρωτοκόλλου 3639 στη γραμματεία του προέδρου της Βουλής των Ελλήνων) στις 3 Δεκεμβρίου 2014. Η Συνταγματική επιταγή επιτάσσει κάθε Έλληνας πολίτης να έχει πρόσβαση στις κοινοβουλευτικές διαδικασίες. Στην περίπτωση του ιστοχώρου της Βουλής το δικαίωμα αυτό καταπατάται, γεγονός που αποτελεί έλλειμα δημοκρατίας. Από τότε έως και σήμερα κάνεις αρμόδιος δεν έχει ασχοληθεί με το πρόβλημα, και αυτό είναι μόνο η αρχή.

Σημειώνεται ότι πλήρως αποκλεισμένοι από όλες τις ηλεκτρονικές υπηρεσίες του Δημοσίου, είτε ως προς την πληροφορία είτε ως προς την αλληλεπίδραση με αυτές, είναι σημαντικός αριθμός πολίτων κατά παράβαση του Συντάγματος και των νόμων:

την παράγραφο 2 του άρθρου 5Α του Συντάγματος,
την παράγραφο 6 του άρθρου 21 του Συντάγματος,
τα άρθρα 4 και 5 του Ν. 3979/2011 «Για την ηλεκτρονική διακυβέρνηση και λοιπές διατάξεις» (ΦΕΚ 138 Α’/16.06.2011),
το άρθρο 9 του Ν. 4074/2012 (ΦΕΚ 88 Α΄/11.04.2012) που επικύρωσε τη Διεθνή «Σύμβαση του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία»,
της ΥΑΠ/Φ.40.4/1/989 «Κύρωση Πλαισίου Παροχής Υπηρεσιών Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης»

Παρά λοιπόν την ύπαρξη του συγκεκριμένου προστατευτικού νομικού πλαισίου για τους ανθρώπους με αναπηρία στη χώρα μας, όλοι οι ιστοχώροι και οι ψηφιακές υπηρεσίες του Δημοσίου είναι μη προσβάσιμοι σε πολίτες με αναπηρία. Συγκεκριμένα:

ο ιστοχώρος της Βουλής των Ελλήνων (www.hellenicparliament.gr),
οι ιστοχώροι όλων των Υπουργείων,
οι ηλεκτρονικές υπηρεσίες της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων (www.gsis.gr),
οι ηλεκτρονικές υπηρεσίες του Εθνικού Τυπογραφείου (www.et.gr),
οι ηλεκτρονικές υπηρεσίες του ΕΡΜΗ (www.ermis.gov.gr),
οι ηλεκτρονικές υπηρεσίες της ΔΙΑΥΓΕΙΑΣ (https://diavgeia.gov.gr),
οι ηλεκτρονικές υπηρεσίες του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους (www.nsk.gr),
όσες ηλεκτρονικές υπηρεσίες διαθέτουν τα Πρωτοδικεία,
τα ηλεκτρονικά βιβλία της πρωτοβάθμιας, της δευτεροβάθμιας και της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης παράγονται με γνώμονα τους βλέποντες με επακόλουθο τον αποκλεισμό και το επιπρόσθετο κόστος δημιουργίας άλλων εκδόσεων ανεπαρκούς ποιότητας για τυφλούς, μερικώς βλέποντες και μαθητές και φοιτητές με αναπηρία στα άνω άκρα,
οι ηλεκτρονικές υπηρεσίες του ΑΣΕΠ (http://www.asep.gr), που επιπρόσθετα αποκλείουν και από την πρόσβαση στην αγορά εργασίας,
οι ηλεκτρονικές υπηρεσίες του www.opengov.gr,
οι ηλεκτρονικές υπηρεσίες του ΙΚΑ (www.ika.gr/gr/infopages/ehome.cfm),
λόγω της μη ψηφιοποίησης των εγγράφων του Δημοσίου δεν μπορεί να αξιοποιηθεί η νομοθετημένη ψηφιακή υπογραφή, που μπορεί να βελτιώσει την ασφαλή πρόσβαση των αμεα στις ηλεκτρονικές υπηρεσίες, με παράλληλη εξοικονόμηση πόρων,
το ηλεκτρονικό εισιτήριο στα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς και οι κατ΄ επίφαση λεγόμενες «έξυπνες στάσεις»,

είναι χαρακτηριστικά παραδείγματα μη προσβάσιμων και μη φιλικών ψηφιακών υπηρεσιών, χωρίς να έχουμε συμπεριλάβει σε αυτούς τους ιστοχώρους Περιφερειών, Δήμων, νοσοκομείων, σχολείων και άλλων, που και αυτοί χαρακτηρίζονται από έλλειψη προσβασιμότητας. Αποτέλεσμα αυτής της διαιωνιζόμενης κατάστασης είναι η πρόκληση ζημίας με διάφορους τρόπους σε πολλούς πολίτες, συμπεριλαμβανομένων των αμεα, που χάνουν την πολύτιμη, ψηφιακά διακινούμενη, πληροφορία, αδυνατώντας να αλληλεπιδράσουν με τα μη προσβάσιμα πληροφοριακά συστήματα του Δημοσίου, των φορέων του ευρύτερου Δημοσίου και των καίριων ηλεκτρονικών υπηρεσιών του ιδιωτικού τομέα. Το στοιχείο αυτό τεκμηριώνεται επιστημονικά από σχετική μελέτη του δείκτη προσβασιμότητας του Ελληνικού διαδικτύου του 2010, βάσει της οποίας μόνο το 1% των ιστοχώρων του Δημοσίου μπορεί να θεωρηθεί προσβάσιμο από αμεα, αν και πλέον αυτό το ποσοστό ίσως είναι μηδέν!

Επιπλέον του δεδομένου της μη τήρησης του Συντάγματος και των Νόμων, η κατάσταση είναι καταφανώς αντίθετη και με τις κατευθύνσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως προσδιορίζονται στο «Ψηφιακό Θεματολόγιο για την Ευρώπη». Μάλιστα σχετικά πρόσφατα, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε την «Οδηγία για την Προσβασιμότητα των ιστοσελίδων και των εφαρμογών κινητών τηλεφώνων των Οργανισμών Δημόσιου Τομέα» , βάσει της οποίας όλες οι ιστοσελίδες του Δημοσίου στην Ευρώπη πρέπει να γίνουν προσβάσιμες σε ένα ευρύ φάσμα χρηστών, συμπεριλαμβανομένων των 80 εκατομμυρίων ατόμων με αναπηρία στην ΕΕ. Η εφαρμογή της οδηγίας συμβάλει καθοριστικά στην επίτευξη μιας αλληλέγγυας ψηφιακής κοινωνίας, στην οποία τα άτομα με αναπηρία θα έχουν πρόσβαση σε online υπηρεσίες και πληροφορίες επί ίσοις όροις με τον γενικό πληθυσμό.

Τέλος θα θέλαμε να αναφερθούμε στις πρόνοιες της Διεθνούς Σύμβασης του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία και του Προαιρετικού της Πρωτοκόλλου που κυρώθηκε με το Ν. 4074/2012 (ΦΕΚ 88 Α΄). Σε αυτή υπάρχουν συγκεκριμένες πρόνοιες για το θέμα της ηλεκτρονικής προσβασιμότητας. Ο λόγος για τον οποίο γίνεται συγκεκριμένη μνεία στην εξασφάλιση της πρόσβασης στο διαδίκτυο από τα αμεα οφείλεται στο ότι η πρόσβαση στην ηλεκτρονική πληροφορία μέσω του διαδικτύου είναι περισσότερο απαραίτητη σε ένα άτομο με αναπηρία σε σύγκριση με τις υπόλοιπες κατηγορίες πολιτών.

Κύριε Πρωθυπουργέ,

Η λύση για την αντιμετώπιση του προβλήματος του ψηφιακού αποκλεισμού των ανθρώπων με αναπηρία είναι η οριζόντια εφαρμογή των αρχών της Σχεδίασης για Όλους, αρχές που είναι νομοθετημένες μεν αλλά ανεφάρμοστες. Η μη εφαρμογή των Νόμων, και σε αυτή την περίπτωση, αποτελεί ένα τεράστιο πρόβλημα στην χώρα μας. Πιστεύοντας στην ειλικρινή σας προσπάθεια για μία ριζική και ουσιαστική αλλαγή αναμένουμε τις ενέργειές σας και είμαστε πρόθυμοι να συνδράμουμε ουσιαστικά.

Κοινοποίηση